پيش زمينه و هدف: در بيماری­های کليوی تغيير در متابوليسم عناصر کمياب ممکن است تعادل سيستم دفاعی آنتی اکسيدان را تحت تاثير قرار دهد و اثرات سمیspecies  راکتيو اکسيژن را تشديد کند از طرف ديگر عناصر کمياب نظير روی قسمتی از آنزيم­های آنتی اکسيدان نظير سوپراکسيد (SOD) و گلوتاتيون پراکسيداز (GPX) مي­باشد. هدف از اين مطالعه بررسی اثر تجويز روی بر آنمی و استرس­های اکسيداتيو بيماران دياليزی مي­باشد.

روش کار: چهل و دو بيمار همودياليزی در اين کارآزمايی بالينی مورد مطالعه قرار گرفته بعد از پر کردن رضايت نامه بيماران در دو گروه به صورت تصادفی قرار گرفتند. گروه 1: تعداد 22 بيمار تحت درمان با اريتروپوئتين 4000 واحد در هفته�EPREX, CILAG AG international, Switzerland)) همراه با روی به صورت سولفات روی 220 ميلی گرم (حاوی 50 ميلی گرم روی) به مدت سه ماه قرار گرفتند. گروه دوم: (20 بيمار) تحت درمان با اريتروپوئتين 4000 واحد در هفته بدون سولفات روی قرار گرفتند ساير داروهای دريافتی بيماران در دو گروه مشابه بودند. سطح سرمی روی قبل و بعد از مطالعه با اسپکتروفوتومتری اندازه گيری شدHb  و Hct نيز قبل از درمان و ماهانه به مدت سه ماه اندازه گيری شد. همچنين سطح سرمی مالونيل دالدئيد (MDA) ، SOD ، GPX و توتال انتی اکسيدان TAO)) و CRP با حساسيت بالا در پايان مطالعه با روش­های استاندارد آزمايش شدند. در پايان مطالعه آناليز آماری با استفاده از نرم افزار آماری SPSS (T - TEST) به عمل آمد و P کمتر از 0.05 معنی دار در نظر گرفته شد.

يافته­ها: سن و جنس تفاوت قابل ملاحظه­ای بين دو گروه نداشت. افزايش معنی داری در سطح سرمی سولفات روی در پايان مطالعه وجود داشت (P<0.01). ميانگين Hb و Hct به طور قابل ملاحظه­ای در بيماران تحت درمان با سولفات روی در پايان مطالعه افزايش يافت (P<0.05). تفاوت معنی داری در ميزان SOD،TAO ، GPX وHCRP  بين دو گروه تحت درمان با سولفات روی و اريتروپوئتين و گروه تحت درمان با اريتروپوئتين� تنها وجود نداشت.

نتيجه گيری: اين مطالعه نشان داد که تجويز روی منجر به افزايش قابل ملاحظه HB و Hct در بيماران دياليزی بدون بهبودی قابل ملاحظه ای در استرس­های اکسيداتيو مي­شود.